Voor de Vlier moet men z'n hoed afnemen.
Dit zijn geen loze woorden. Het gezegde is gegrond op lange en goede ervaringen, die men met de vlier gehad heeft. Deze boom was een soort huisapotheek en leverde met zijn bloemen, vruchten, bladeren en schors geneesmiddelen waar men ook nu voor een deel niet buiten kan.
De vlier in zijn totaliteit beïnvloedt de stofwisseling op een veelzijdige wijze. De bloemen werken laxerend en zweetdrijvend. De vruchten werken door hun gehalte aan vruchtzuren matig laxerend. Hun vitaminegehalte, vooral hun gehalte aan vitamine C en J (anti-pneumoniefactor) speelt bij de behandeling van verkoudheid een belangrijke rol.
De bladeren (let op: giftig) hebben op grond van hun gehalte aan kaliumnitraat een urinedrijvende werking. De schors, die thans medicinaal nog nauwelijks wordt gebruikt, werkt deels urinedrijvend, deels laxerend maar ook als braakmiddel.
Toepassing:
De vlierbloesem, alleen of vermengd met lindebloesem, wordt toegepast bij verkoudheid, koorts en aandoeningen van de luchtwegen.
Bij amandelontsteking, ontsteking van het mond- en keelslijmvlies, wordt de vlierbloesemthee niet slechts gedronken, maar ook als gorgeldrank gebruikt.
Bereiding en dosering:
Neem twee eetlepels vlierbloesem (of 1 eetlepel vlierbloesem en 1 eetlepel lindebloesem) giet je een halve liter kokend water. Laat dit 5 minuten trekken. Zoeten kan met honing en drink de thee zo heet en zo vlug mogelijk.
Voor het gorgelen mag de drank niet gezoet worden.
Let op: Rauwe vlierbessen mag je niet eten, want je kan precies als bij het gebruik van verse vlierschors, brandende plekken in de hals, doofheid, ademnood en krampen krijgen.
De schors en de bladeren mogen alleen op doktersvoorschrift gebruikt worden.
Van vlierbloesem kan je ook heerlijke witten wijn maken. En van vlierbessen een goede vlierbessen jam.
Vlierbloesemwijn:
Om vlierbloesemwijn te maken, volg deze stappen:
Ingrediënten:
Verzamel vlierbloesems, suiker, citroen en water. Zorg ervoor dat je zo min mogelijk steeltjes meeneemt, omdat deze bitter kunnen zijn.
Bereidingswijze:
Knip de bloemen van de vlierbloesem en doe ze in een gistingsvat. Overgiet met 1 liter heet water waarin 2 kilo suiker is opgelost. Laat dit even staan en voeg daarna 8 liter koud water toe.
Laat het mengsel een paar dagen staan op een koele, donkere plek. Zeef het daarna door een fijne zeef of theedoek.
Vul schone flessen met de vlierbloesemwijn en laat het verder gisten.
Variaties: Je kunt ook mousserende vlierbloesemwijn maken door citroen en suikerwater toe te voegen aan de vlierbloesem.
Deze stappen helpen je om een heerlijke vlierbloesemwijn te maken!
Nog een andere manier:
Ingrediënten voor vlierbloesemwijn:
17 bloesems van de vlier
650 witte suiker
2 citroenen: citroensap en de citroenschil (zonder het witte gedeelte)
2 eetlepels witte wijnazijn
4,5 liter water
Een gedeelte van het water een beetje warm maken om daarna al het suiker erin op te lossen. Dan het suikerwater bij het gewone water voegen. De rest van de ingrediënten in het water en 24 uur afgedekt laten staan op een lauwe plaats. Daarna filteren en in de flessen gieten.
Vlierbessen jam
Recept vlierbessenjam
goed rijpe, gewassen vlierbessen
4 á 6 appels (zure)
1 citroen (sap en schil)
optioneel: cassislikeur
suiker
marmello of pectine poeder
De vlierbessen van hun steeltjes afritsen met een vork en daarna in een bak met water laten staan. Als je een beetje de bessen beweegt, dan komen de rest van de kleine steeltjes en onrijpe bessen bovendrijven. Deze haal je weg zodat alleen de rijpe vlierbessen overblijven.
De geschilde appels snijd je in stukken en laat je, samen met de bessen, citroensap en schil, koken in een pan (ongeveer 20 minuten). Ik heb er een scheutje cassislikeur bijgedaan, omdat dit mij wel lekker leek om zo de smaak een beetje te versterken.
Je haalt nu het sap van het vuur en gaat het zeven door een zeef. Je kunt ook de pitjes er gewoon in laten zitten (net zoals bij bramenjam). Het sap even wegen en dan de helft van het gewicht in suiker afwegen. Afhankelijk van het gewicht van het fruit, 1 of 2 zakjes marmello (of pectine poeder) door de suiker mengen, en dan weer even het sap mét de suiker laten koken. Zo´n 5 minuten, totdat de suiker goed is opgelost.
De jam in potjes gieten en klaar is de vlierbessenjam!